To be or not to be in de eurozone voor Bulgarije? Dit is een vraag die vaak terugkomt in de discussies en dit is de reden waarom we besloten hebben een artikel te schrijven over dit hete hangijzer.
Moet Bulgarije toetreden tot de eurozone? Dit is een complexe vraag en het antwoord kan alleen maar complex zijn omdat er, zoals zo vaak in de economie, veel factoren zijn waarmee rekening moet worden gehouden. Economie is een complexe wetenschap, het is een levend systeem en als je ergens een variabele aanraakt, is er altijd een keten van oorzaken naar gevolgen die ergens anders weer een andere variabele beïnvloedt. We zouden een scriptie van 300 pagina's kunnen schrijven over deze vraag, maar in dit artikel proberen we alleen de oppervlakte te behandelen.
De euro werd geboren in 1999, maar werd in 2002 van kracht voor de burgers van de eurozone. De euro had verschillende voorouders, waarvan de eerste de “slang in de tunnel” in 1972 was, en is slechts het laatste deel van een keten die in de jaren zeventig begon toen de ’grote“ economieën van de Europese Gemeenschap ontdekten dat het gunstig zou zijn om de wisselkoersen tussen de munteenheden van deze landen te harmoniseren en te stabiliseren. De Europeanen realiseerden zich op dat moment dat onstabiele onderlinge wisselkoersen de kwaliteit van de handel in Europa beïnvloedde en bijdroeg aan het minder concurrerend maken van de Europese economie.
De euro heeft vele doelen, maar in onze ogen,
Het belangrijkste doel van de euro is om de kosten van transacties tussen bedrijven binnen de zone te verlagen en de handels- en investeringspartnerschappen te versnellen...
... allemaal door het verdwijnen van de binnenlandse valuta en het wisselkoersrisico en de kosten. In dit artikel zullen we niet ingaan op een economische analyse die laat zien waarom dit het geval is, maar wat we bedoelen is dat het eindresultaat van het opgeven van de nationale valuta's om er maar één te hebben, is dat het de Europese economie helpt concurrerender te zijn vanwege de optimalisatie van handel en investeringen tussen de verschillende naties.
Helaas kunnen we, zoals zo vaak in de economie, niet zeggen dat iedereen het eens is over deze kwestie. Veel mensen zijn tegen de euro en beschouwen de euro als de belangrijkste oorzaak van de economische en sociale problemen in Europa. Volgens hen bevinden landen als de “PIIGS” (Portugal, Italië, Ierland, Griekenland en Spanje) en zelfs Frankrijk zich in een moeilijke situatie door de euro. Ze zijn van mening dat de munt de belangen van Duitsland dient en het concurrentievermogen van andere landen aantast omdat de waarde op de markt te hoog is in vergelijking met hun binnenlandse productiviteit.
Dat is een standpunt, maar we zijn het niet eens met deze bewering. Naar onze mening is de munteenheid niet perfect, natuurlijk hadden veel dingen op een andere manier gedaan kunnen worden, in een andere volgorde (het was bijvoorbeeld verstandiger geweest om vóór de invoering van een gemeenschappelijke munt de fiscale en sociale regels tussen de leden van de zone te harmoniseren om geen verstorende gebieden te creëren). Het is waar dat de manier waarop de euro nu is geïmplementeerd niet de meest efficiënte is en heeft bijgedragen aan meer heterogeniteit in plaats van homogeniteit tussen de Europese economieën.
Maar kunnen we het doden? Welk signaal zou het de wereld geven over het vermogen van de Europeanen om als één man te spreken? Wat zouden de gevolgen zijn als we het ontmantelen? Enorm! Veel erger dan het oplossen van de problemen, naar onze mening.
Als sommige landen zoals Griekenland sinds 2008 in de problemen zitten, komt dat zeker niet hoofdzakelijk door de euro, maar door de manier waarop de overheidsmiddelen worden beheerd. Overigens zouden sommige landen moeten leren van de fouten van anderen als ze niet ooit met dezelfde problemen geconfronteerd willen worden. Maar de vraag die we aan het begin van dit artikel wilden beantwoorden was of Bulgarije wel of niet zou moeten toetreden tot de eurozone. Zoals hierboven uitgelegd is de euro slechts een hulpmiddel.
Als de euro op de juiste manier wordt gebruikt, zal hij veel voordelen met zich meebrengen, maar als hij niet op de juiste manier wordt gebruikt, zal hij meer nadelen dan voordelen met zich meebrengen.
Het “grappige” aan Bulgarije, en wat veel mensen geneigd zijn te vergeten, is dat Bulgarije sinds 1998 deel uitmaakt van een currency board, wat betekent dat de Lev, de Bulgaarse munteenheid, gekoppeld is aan de euro en “slechts” een soort onderverdeling is van de referentievaluta (de Duitse mark en daarna de euro). De koers is vastgesteld op 1,95583, precies zoals de Duitse mark of de Franse frank was vastgesteld op 6,55957, en de Bulgaarse Nationale Bank verloor haar onafhankelijkheid op het gebied van geldschepping. Ze kan niet meer leva's creëren dan ze euro's in haar kluizen heeft.
Met andere woorden, Bulgarije heeft indirect de euro al ingevoerd. Het enige grote verschil tussen Bulgarije en de landen van de eurozone is dat het land geen stemrecht heeft in de raad van bestuur van de Europese Centrale Bank omdat het nog geen deel uitmaakt van de eurozone. Kortom, Bulgarije voelt nu al de nadelen van de euro zonder te profiteren van de voordelen.
Dus als we een duidelijk antwoord willen geven op onze oorspronkelijke vraag, antwoorden we met JA. Bulgarije moet toetreden tot de eurozone omdat het indirect al gebruik maakt van de euro.
